Tuğçe Dokumacı

Gluten, buğday ve benzeri tahılların özellikle unlu mamullerde bulunan bir protein karışımıdır. Buğdayda glutenin özelliği hamurun esnek ve elastik olmasını sağlamaktır. Bu nedenle, ekmek, makarna, kek gibi hamur işlerinde sıkça kullanılır. Gluten bazı insanlar için sindirimi zor olabilir ve gluten intoleransı veya çölyak hastalığı gibi sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle, bu tür durumları olan kişiler gluten içeren gıdalardan kaçınmalıdır.

Gluten, buğday gibi tahıllarda bulunur. Buğdayın yanı sıra, çavdar, arpa ve yulaf gibi tahıllar da gluten içerir. Gluten ayrıca unlu mamuller, ekmek, makarna, kek, bisküvi gibi birçok hazır gıda ürününde bulunabilir. Ayrıca, gluten bazen soslar, çorbalar, salata sosları, soslar ve diğer işlenmiş gıdalarda da bulunabilir, bu yüzden etiketleri dikkatlice okumak önemlidir.

Glutenin zararları ve etkileri, bireyin bağışıklık sistemi ve sindirim sistemi durumuna bağlı olarak değişebilir. İşte glutenin potansiyel zararları ve etkileri:

Mersin Büyükşehir Belediyesi'nden Yaz Dönemi Yüzme Kursları Başlıyor Mersin Büyükşehir Belediyesi'nden Yaz Dönemi Yüzme Kursları Başlıyor
  1. Çölyak Hastalığı: Bu, gluten intoleransının en ciddi şeklidir. Bağışıklık sistemi, gluteni sindiremeyen vücut dokularına saldırır, bu da ince bağırsakta iltihaplanmaya ve hasara yol açar. Çölyak hastalığı olan kişilerin gluten içeren yiyeceklerden kaçınmaları gerekir.

  2. Gluten Hassasiyeti: Bazı insanlar gluteni tolere edemez, ancak çölyak hastalığına sahip değildirler. Gluten hassasiyeti olan kişiler, gluten tüketimi sonrası sindirim sorunları, karın ağrısı ve şişkinlik gibi semptomlar yaşayabilirler.

  3. Gluten Ataksi: Gluten ataksi, gluten intoleransının neden olduğu sinir sistemi bozukluğudur. Koordinasyon sorunları, denge kaybı ve kas kontrolünde bozulma gibi belirtilere neden olabilir.

  4. İrritabl Bağırsak Sendromu (İBS): Bazı çalışmalar, İBS semptomlarının gluten tüketimiyle ilişkili olabileceğini öne sürmektedir. Gluten içeren yiyeceklerin tüketimi, İBS semptomlarını şiddetlendirebilir.

  5. Glutenin Diğer Etkileri: Bazı insanlar, gluten tüketimi sonrası beyin sisi, yorgunluk, depresyon gibi semptomlar yaşayabilirler. Bununla birlikte, bu semptomların glutenle doğrudan ilişkili olduğunu gösteren kesin kanıtlar hala tartışmalıdır.

Herkes için glutenin zararlı olduğu söylenemez. Gluten intoleransı veya çölyak hastalığı olan kişiler için gluten tüketimi önemli sağlık sorunlarına yol açabilir, ancak bu durum herkes için geçerli değildir. Eğer glutenle ilgili sağlık endişeleriniz varsa, bir sağlık uzmanına danışmanız önemlidir.

Çölyak Nedir ?

Çölyak hastalığı, bağırsaklara giren gluten proteinine karşı bağışıklık sisteminin anormal bir tepkisi sonucu ortaya çıkan bir otoimmün hastalıktır. Gluten, ince bağırsakta hasara neden olur ve bu durum besin emilimini engelleyebilir. Çölyak hastalığı genetik yatkınlıkla ilişkilidir ve genellikle yaşam boyu süren bir durumdur.

Çölyak hastalığının belirtileri çok çeşitli olabilir ve sindirim sistemi dışında birçok sistem ve organda etkileyebilir. Başlıca belirtiler arasında karın ağrısı, şişkinlik, ishal, kilo kaybı, yorgunluk, deri döküntüleri, demir eksikliği gibi belirtiler bulunur.

Çölyak hastalığının tedavisi, gluten içeren yiyeceklerden tamamen kaçınmaktır. Gluten içeren yiyecekler, buğday, arpa, çavdar ve bazen yulaf gibi tahılları içerebilir. Çölyak hastalarının diyetlerini gluten içermeyen besinlerle değiştirmeleri ve glutenle kontaminasyondan kaçınmaları önemlidir.

Çölyak hastalığının teşhisi için kan testleri, genetik testler ve endoskopi gibi yöntemler kullanılabilir. Doğru bir teşhis ve tedaviyle, çölyak hastaları genellikle semptomlarını kontrol altına alabilir ve sağlıklı bir yaşam sürdürebilirler. Ancak, gluten içeren yiyeceklerden tamamen kaçınmak ömür boyu devam etmelidir.

Kaynak: Tuğçe Dokumacı